Struktura studijskog programa

Naziv i ciljevi studijskog programa

Naziv studijskog programa je Master akademske studije zaštite životne sredine – analitičar zaštite životne sredine (1 godina, 60 ESPB).

Cilj studijskog programa je da obrazuje i osposobi stručnjake koji će vršiti kontrolu kvaliteta životne sredine sa aspekta praćenja procesa u životnoj sredini, procesa u postrojenjima za prečišćavanje otpadnih tokova iz industrije, poljoprivrede i drugih antropogenih aktivnosti. Zatim, da osposobi stručnjake za  analizu podataka o kvalitetu životne sredine u cilju dobijanja informacije za upravljanje  životnom  sredinom.

Vrsta studija ishod procesa učenja

Primenom savremenih analitičkih metoda merenja u životnoj sredini, studenti Master akademskih studija zaštite životne sredine – analitičar zaštite životne sredine (1 godina, 60 ESPB) će se osposobiti za praćenje procesa u životnoj sredini,  migracije toksičnih supstanci i njihove transformacije u ekosistemima, za kontrolu procesa i tehnika u prečišćavanju zagađenih tokova i lokaliteta, a u cilju zaštite i unapređenja životne sredine.

Na kraju studija studenti imaju širok, detaljan i kritičan nivo razumevanja koji će kroz istraživanja ili primenu u praksi omogućiti analizu uticaja zagađenja na životnu sredinu i iznalaženje postupaka i metoda za unapređenje kvaliteta životne sredine i metodologije upravljanja životnom sredinom u svrhu održivog razvoja.

Stručni naziv, akademski, odnosno naučni naziv

Nakon završenih jednogodišnjih studija i osvojenih 60 ESPB dobija se stručni naziv – Master analitičar zaštite životne sredine (1 godina, 60 ESPB).

Uslovi za upis na studijski program

Upis kandidata se vrši na osnovu konkursa koji raspisuje Univerzitet u Novom Sadu, a sprovodi Prirodno-matematički fakultet. Da bi kandidat konkurisao za upis na Master akademske studije zaštite životne sredine – analitičar zaštite životne sredine treba da ima završene osnovne akademske studije zaštite životne sredine – diplomirani analitičar zaštite životne sredine (240 ESPB), ili završene odgovarajuće osnovne studije (240 ESPB) gde je sakupljeno najmanje 180 ESPB iz hemijskih, biloških, fizičkih i srodnih disciplina zaštiti životne sredine, od kojih je najmanje 60 ESPB iz oblasti zaštite životne sredine. Na osnovu kriterijuma iz konkursa Univerzitet u Novom Sadu sačinjava rang listu prijavljenih kandidata. Pravo upisa na master akademske studije stiče kandidat, koji je na rang listi rangiran u okviru broja studenata predviđenih za upis.

Bodovna vrednost završnog rada na master akademskim studijama

Završna godina studijskog programa Master akademske studije zaštite životne sredine – analitičar zaštite životne sredine se okončava izradom i odbranom Završnog rada, kao samostalnog rada studenta koji predstavlja završni ispit za akademsko zvanje Master analitičar zaštite životne sredine.

Izradom i odbranom Završnog rada student pokazuje samostalnost i kreativnost u primeni teorijskih i praktičnih znanja iz oblasti zaštite životne sredine. Završni rad studenti izrađuju u prvom i drugom odn., devetom i desetom semestru, u okviru studijskog istraživačkog rada. Ukupna vrednost ovog rada je 30 ESPB.

Detaljne odredbe o prijavi, uslovima za izradu i načinu odbrane ovog rada utvrđuju se Statutom i odgovarajućim aktima Fakulteta.

Način izbora predmeta iz drugih studijskih programa

Studijskim programom je predviđena mogućnost izbora predmeta upisanog ili drugog studijskog programa.

Student može izabrati bilo koji predmet iz ponuđene grupe predmeta upisanog studijskog programa, pri tome vodeći računa da u toku godine osvoji najmanje 60 ESPB. Prijavljivanje izbornih predmeta se vrši po pravilu prilikom upisa godine. Nastava iz datog predmeta će se organizovati ako ukupan broj studenata na izabranom predmetu bude veći od limita predviđenog studijskim programom iz kog je izabrani predmet.

Ako student želi da izabere neki predmet iz drugog studijskog programa, potrebno je da podnese zahtev Veću departmana, koje donosi odluku o prihvatanju ili odbijanju shodno planu i programu datog studijskog programa. Nastava iz datog predmeta će se organizovati ako ukupan broj studenata na izabranom predmetu bude veći od limita predviđenog studijskim programom iz kog je izabrani predmet.

Uslovi za prelazak sa drugih studijskih programa u okviru istih ili srodnih oblasti studija

Postoji mogućnost prelaska sa jednog na drugi studijski program koristeći sistem prenosa bodova za iste ili srodne predmete

Svrha studijskog programa

Potreba za školovanim stručnjacima iz oblasti prirodnih nauka u savremenom društvu, nauci i tehnici je nesporna, međutim, zbog neizostavnog angažovanja prirodnjaka u timovima koji se bave problemima zagađenja i zaštite životne sredine pojavila se potreba za proširivanjem njihovih saznanja o zaštiti životne sredine. Ovaj studijski program je tako koncipiran da se student priprema za poslove koji iziskuju znanja iz nauke o zaštiti životne sredine. Studijama se stiče sposobnost određivanja i praćenja zagađujućih materija u životnoj sredini u cilju analize podataka za preduzimanje odgovarajućih mera zaštite životne sredine.

Savladavanjem neophodnih znanja iz bioloških, hemijskih i fizičkih principa zaštite životne sredine, monitoringa životne sredine, modelovanja procesa u životnoj sredini, ekoinženjeringa, upravljanja vodama, otpadom, procene rizika, metoda i procesa u obradi otpadnih tokova i načina remedijacija zagađenih lokaliteta budući stručnjaci po završetku ovih master studija će biti osposobljeni da primenom odgovarajućih metoda i tehnika upravljaju kvalitetom životne sredine i time utiču na sprovođenje planova održivog razvoja.

Potreba za ovakvim profilom stručnjaka postoji u okviru laboratorija koje se bave analizom i kontrolom kvaliteta životne sredine, timovima angažovanim na uspostavljanju sistema zaštite životne sredine, državnim agencijama, inspekcijama, timovima za razvoj, timovima za remedijaciju zagađenih ekosistema, za analizu uticaja na životnu okolinu, konsultatskim firmama iz oblasti zaštite životne sredine, nevladinom sektoru za zaštitu životne sredine i edukaciju stanovništva, prosvetnoj delatnosti, a studenti mogu i da se dalje usavršavaju u okviru doktorskih studija ili specijalističkih studija.

Ciljevi studijskog programa

Cilj studijskog programa Master akademske studije zaštite životne sredine – analitičar zaštite životne sredine (1 godina, 60 ESPB) je (1) proširivanje i produbljivanje znanja u odnosu na osnovne studije u pravcu sticanja širokog i integrisanog znanja i razumevanja naučnih osnova iz zaštite životne sredine koje se odnose na merenja i kontrolu zagađujućih supstanci u vodi, sedimentu, zemljištu i vazduhu; (2) de se osposobe studenti da definišu i interpretiraju naučne veštine iz oblasti zaštite životne sredine i da ih uspešno primene u rešavanju konkretnih problema u privredi i društvu; (3) da se osposobi studente da samostalno planiraju i izvode eksperimente u oblasti zaštite životne sredine i da kritički procene značaj dobijenih rezultata; (4) da se kod studenta razvije sposobnost da primenjuju i prilagođavaju metodologiju u rešavanju nepoznatih tipova problema; (5) de se studenti pripreme za uspešan rad u struci ili za doktorske studije u oblasti nauka o zaštiti životne sredine. Cilj se postiže jedinstvenim programom, koji kombinuje širinu i dubinu učenja u naučnim disciplinama neophodnim za studije prirodnog okruženja.

U skladu sa definisanim ciljevima nakon završetka studija Master akademske studije zaštite životne sredine – analitičar zaštite životne sredine (1 godina, 60 ESPB), mladi stručnjaci, (1) treba da imaju širok, detaljan i naspredan nivo razumevanja za najveći deo saznanja iz zaštite životne sredine i da ih uspešno primenjuju u rešavanju konkretnih problema u privredi i društvu; (2) su u stanju da demonstriraju prošireno i produbljeno znanje u oblasti merenja i kontrolu zagađujućih supstanci u životnoj sredini; (3) kroz povezivanje mnogih naučnih disciplina, hemije, biologije, fizike, nauka o zemljištu, geografije i primenjene matematike, obrazovaće se i osposobiti stručnjaci koji će jasno razumeti i primenjivati interdisciplinarne veštine potrebne u nauci životne sredine; (3) će ovladati tehnologijama za eliminaciju zagađenja životne sredine i da u proces zaštite životne sredine uključe društvene, političke, ekonomske i zakonske aspekte; (5) ispoljavaju unapređeno, analitičko, kritičko i samokritičko mišljenje i pristupe u rešavanju problema u životnoj sredini.

Pored navedenih stručnih ciljeva studenti treba dalje da unaprede analitičko, kritičko i samokritičko mišljenje i pristup u svrhu rešavanja problema životne sredine. Stečeno znanje može da proširi nastavkom obrazovanja kroz specijalističke i/ili doktorske studije iz zaštite životne sredine.

Kompetencije diplomiranih studenata

Savladavanjem studijskog programa student unapređuje sledeće opšte kompetencije:

  • veštinu sakupljanja, procenjivanja i interpretiranja relevantnih informacija;
  • sposobnost da formira naučno zasnovane argumente i sudove uzimajući u obzir naučne, društvene i etičke vrednosti;
  • sposobnost da razume zadatke u okviru svoga posla;
  • sposobnost da argumentovano formuliše problem;
  • sposobnost primene znanja u praksi;
  • sposobnost timskog rada i razmene ideja i informacija sa ostalim članovima stručnog tima;
  • osposobljenost za dalje akademsko usavršavanje;
  • pridržavanje profesionalne etike.

Savladavanjem studijskog programa Master akademske studije zaštite životne sredine – analitičar zaštite životne sredine student unapređuje i stiče sledeće predmetno-specifične kompetencije:

  • unapređena znanja iz zaštite životne sredine;
  • unapređena znanja iz analitike životne sredine;
  • unapređena znanja iz kontrole kvaliteta životne sredin;
  • unapređene praktične eksperimentalne veštine i metode za oblast zaštite životne sredine i primena savremene opreme za merenja supstanci u životnoj sredini;
  • sposobnost praktične primene stečenih znanja u metodama zaštite životne sredine – primena fundamentalnih znanja iz hemije, biologije i drugih prirodnih nauka i inženjerstva životne sredine;
  • sposobnost da organizuje multi-disciplinarni timski rad na rešavanju problema u životnoj sredini, kao i da razmenjuje ideje i informacije sa ostalim članovima stručnog tima;
  • sposobnost da sagleda problem u zaštiti životne sredine sa aspekta fizike, hemije, biologije-ekologije, a zatim da predloži i samostalno realizuje odgovarajuće rešenje problema;
  • vođenje testova i eksperimenata i interpretacija dobijenih rezultata;
  • učestvovanje u projektovanju i kontroli sistema za zaštitu životne sredine;
  • identifikacija i merenja neorganskih i organskih zagađujućih supstanci i praćenje njihove migracije i transformacije u procesima;
  • sposobnost da formira naučno zasnovane sudove na bazi informacija o hemijskim i fizičko-hemijskim procesima u životnoj sredini i da na osnovu tumačenja dobijenih podataka formira informaciju za modelovanje procesa i analizu uticaja na životnu sredinu;
  • sposobnost sprovođenja monitoringa i ocenjivanja životne sredine, kao i modelovanja i predviđanja;
  • sposobnost upravljanja životnom sredinom, donošenja odluka u zaštiti, obnavljanja i unapređenja životne sredine;
  • sposobnost ocenjivanja tehnologije sa aspekta životne sredine;
  • sposobnost upravljanja postrojenjima za prečišćavanje otpadnih tokova iz proizvodnje i naselja.

Ishod procesa studiranja je stručnjak sa visokim akademskim obrazovanjem, sa značajno širim i temeljnijim znanjem iz zaštite životne sredine u odnosu na osnovno visokoškolsko obrazovanje, a koji raspolaže integrisanim znanjem i sposobnošću razumevanja naučne problematike iz oblasti zaštite životne sredine.

Master analitičar zaštite životne sredine osposobljeni su za rad u širokom spektru državnih, privatnih i javnih preduzeća, državnih i lokalnih institucija, kao i u nevladinim organizacijama. Osposobljeni su za rad u laboratorijama (istraživačkim, razvojnim, procesnim), državnim agencijama, inspekcijama, timovima za razvoj, timovima za remedijaciju zagađenih ekosistema, za analizu uticaja na životnu okolinu, konsultantskim firmama iz oblasti zaštite životne sredine, nevladinom sektoru za zaštitu životne sredine i edukaciju stanovništva, prosvetnoj delatnosti, kao i da se dalje usavršavaju u okviru doktorskih studija ili master studija bliskih oblasti.

Kurikulum

Studijski program Master akademske studije zaštite životne sredine – analitičar zaštite životne sredine u jednogodišnjem trajanju obuhvata ukupno 5 predmeta: 1 obavezan i 4 izborna, kao i studijski istraživački rad koji je u funkciji izrade Master rada. Izborne predmete (4) student bira iz odgovarajućih izbornih blokova.

Student kroz predavanja i vežbe na studijskom programu Master akademske studije zaštite životne sredine – analitičar zaštite životne sredine nadograđuje znanja stečena na osnovnim akademskim studijama. Takođe, kroz predavanja i vežbe student se usavršava u oblasti zaštite životne sredine i osposposobljava za samostalan rad koji je neophodno da iskaže pri izradi završnog rada. Studentima je omogućeno da se kroz odabir odgovarajućih izbornih predmeta stručno profilišu u željenom pravcu.

Student od ponuđenih izbornih predmeta po svojoj želji i sklonostima bira izborne predmete tako da u toku školske godine osvoji najmanje 60 ESPB bodova.

Raspored predmeta po semestrima i godinama studija za studijski program Master akademske studije zaštite životne sredine – analitičar zaštite životne sredine

Izborna nastava na studijskom  programu

Master akademske studije zaštite životne sredine – analitičar zaštite životne sredine